Anadolu Kültür - Suriyeli Multeciler - Bekleme Odasından Oturma Odasına

madde14 sitesinden
Şuraya atla: kullan, ara

Anadolu Kültür ve Açık Toplum Vakfı tarafından 2015'te yayınlanan "Bekleme Odasından Oturma Odasına: Suriyeli Mültecilere Yönelik Çalışmalar Yürüten Sivil Toplum Kuruluşlarına Dair Kısa Bir Değerlendirme" başlıklı raporun Giriş bölümünü aşağıda bulabilirsiniz.


Raporun Türkçe tam metni için tıklayınız..


Giriş

2011 yılında Türkiye kapılarını Suriyeli mültecilere[1] açtığında sayının milyonları bulacağını hükümet de dahil kimse düşünmemişti[2]. Oysa, dört yıl içerisinde Türkiye’ye göç eden Suriyeli mültecilerin sayısı iki milyonu buldu. 2015 içerisinde ise bu rakamın 2.5 milyonu bulacağı öngörülüyor[3]. Hem Türkiye hem de Ortadoğu’nun farklı ülkelerine dağılmış Suriyelilerin memleketlerine dönüşlerinin bilinmez bir zamana ertelendiği, hatta belki birçoğu için dönüşün artık hiç söz konusu olmayacağı ise gün geçtikçe netleşiyor.


Türkiye 2011 yılının başında “misafir” olarak nitelediği Suriyeli sığınmacılar için sınır şehirlerinde birçok kamp açtı. Türkiye’nin 10 ilinde kurulan 24 kampta yaklaşık 256.000 mülteci kalıyor[4]. Kampta barınan mültecilere AFAD koordinasyonunda yardım sağlanıyor ve sınırlı sayıda STK, AFAD ve BMMYK ile işbirliği içinde kamplarda çalışıyor[5]. Kamp dışında yaşayan ve farklı kurumlar tarafından yaklaşık olarak 1.8 milyonu bulduğu belirtilen Suriyeli mülteci ise Türkiye’nin farklı şehirlerinde kendi imkanları ile hayatlarına devam ediyor. Büyük çoğunluğu Hatay, Antep, Kilis, Urfa ve Mardin olmak üzere sınır şehirlerinde yoğunlaşan mültecilerden iş bulma ümidi ile daha büyük şehirlere göç edenler de var. İstanbul’da yaşayan Suriyeli mültecilerin sayısının 330.000’i bulduğunu, İstanbul’un yanı sıra İzmir, Mersin, Adana gibi şehirlerin de mülteciler için bir çekim merkezi olduğunu artık biliyoruz[6].


Peki mülteciler dört yılı aşkın zamandır nasıl bir hayat sürüyor, geçimlerini, ihtiyaçlarını nasıl karşılıyorlar? Yapılan araştırmalardan ve gözlemlerimizden yola çıkarak kamp dışında yaşam mücadelesi veren Suriyeli mültecilerin, barınma, sağlık, eğitim hizmetlerine yeterli erişimleri olmadan, çalışma hakkından mahrum edilmiş bir şekilde, yoksulluk içinde Türkiye’nin farklı şehirlerinde yaşam savaşı verdiğini söyleyebiliriz.


“Misafirlikleri” gittikçe uzayan Suriyeli mültecilerin sayıları artıp ülkelerine dönüşleri imkansız hale geldikçe Türkiye’deki hayatlarının düzenlenmesi, yaşam koşulları, hakları daha da önemli hale geliyor. Türkiye, Suriyeli mültecilerin temel haklara erişimine dair bir takım düzenlemeler yapmış olsa da mevcut mevzuat hala Suriyeli mültecileri geçici bir kriz, sorun gibi ele alıyor ve hak temelli bir tutum sergilemiyor. Hükümet tarafından yapılması gereken entegrasyona yönelik müdahaleler en iyi ihtimalle seçim ertesini bekleyecek. Ancak, Suriye krizinin başından itibaren birçok belediyenin ve STK’nın Suriyeli mültecilerin koşullarını iyileştirmek için farklı alanlarda çalışmalar yürüttüğünü biliyoruz. Bu rapor, kamp dışında yaşayan Suriyelilere destek veren STK’ların ve yürüttükleri çalışmanın mütevazı bir dökümünü yapmayı amaçlıyor.


Rapor, giriş ve sonuç bölümlerinin dışında üç bölümden oluşuyor. Raporun ikinci bölümü Suriyeli mültecilerin yasal durumları ile ilgili bilgi içeriyor. Üçüncü bölümde ise Türkiye’deki Suriyeli mülteciler hakkında hazırlanan raporlara referansla özellikle sağlık, eğitim, barınma gibi temel hizmetlere erişimde mevcut genel durum ilgili mevzuatla birlikte sunuluyor. Suriyeli mültecilerle çalışan belli başlı STK’ların çalışma alanlarına göre dökümünün yapıldığı ve yürütülen çalışmaların özetlendiği dördüncü bölümde STK’lara ilişkin genel gözlemlere ve görüşme esnasında yaşanan deneyimlere de yer veriliyor. Rapor, çalışma esnasında edinilen gözlemlere ve görüşmelere dayanarak ortaya konan ihtiyaçların ve önceliklerin sunulduğu sonuç bölümü ile tamamlanıyor.




  1. Bu raporda Türkiye’de bulunan Suriyeliler Türkiye hukukundaki resmi statülerine bakılmaksızın mülteci olarak adlandırıldı.
  2. Türkiye’nin Nisan 2011’den Kasım 2014’e kadar yaptığı harcama 4,5 milyar dolar. BM ve Avrupa ülkelerinden gelen miktar ise 246 milyon dolar olarak belirtiliyor. Ayrıntılı bilgi için Orhan, O. & Şenyücel, S. (2015) Suriyeli Sığınmacıların Türkiye’ye Etkileri, ORSAM & TESEV Raporu, İstanbul, s. 12
  3. BM’nin tahminlerine göre Suriye’den mülteci akını 2015 yılında da devam edecek ve Türkiye’deki Suriyeli mülteci sayısı 2,5 milyonu bulacak. http://www.hurriyet.com.tr/dunya/28845005.asp
  4. http://www.goc.gov.tr/icerik3/gecici-korumamiz-altindaki-suriyeliler_ 409_558_560
  5. Suriyeli mültecilerin konakladığı kamplardaki koşullar birçok uluslararası kuruluş tarafından oldukça olumlu değerlendirildi. http://www.nytimes.com/2014/02/16/magazine/how-to-build-aperfect- refugee-camp.html?_r=0
  6. ULUSLARARASI AF ÖRGÜTÜ (2014) Hayatta Kalma Mücadelesi: Türkiye’deki Suriye’den Gelen Mülteciler - http://amnesty.org.tr/uploads/ Docs/hayatta-kalma-mucadelesi-turkiye’deki-suriye’den-gelen- multeciler720.pdf, syf. 6.; http://www.haberturk.com/gundem/ haber/ 975425-istanbulda-sariyer-nufusu-kadar-suriyeli-yasiyor




Raporlar.jpg
Raporlar

Konuya Göre: Türkiye · Suriye · Yunanistan · Avrupa · Ortadoğu · Afrika · Asya · LGBTT · İklim Mültecileri
Yıllara Göre: 1999 · 2000 · 2001 · 2002 · 2003 · 2004· 2005 · 2006 · 2007 · 2008 · 2009 · 2010 · 2011 · 2012 · 2013 · 2014 · 2015 · 2016 · 2017 · 2018 · 2019